เปิดเมนูหลัก

กระแสหลังนวยุคที่สำคัญ (กีรติ บุญเจือ. ปรัชญาภาษาชาวบ้าน, 2546) ได้แก่

  • ความก้าวหน้าของวิทยาศาสตร์กำลังเพิ่มขีดความเดือดร้อนให้กับมนุษย์
  • ยิ่งควบคุมธรรมชาติ ธรรมชาติยิ่งจะตอบโต้มนุษย์ จึงควรเปลี่ยนท่าทีมาเป็นผูกมิตรกับธรรมชาติ
  • เหตุผลวิทยาศาสตร์เป็นเพียงศิลปะแห่งการชวนเชื่อ มีความจริงอีกมากมายที่มีคุณค่าอย่างยิ่งที่มนุษย์เรารู้ด้วยสามัญสำนึกหรือการหยั่งรู้ที่ลึกซึ้ง
  • ทุกคนเป็นครูของทุกคน และทุกคนเป็นนักเรียนของทุกคน เราต้องเรียนรู้จากกันและกัน
  • ความรู้จริงๆ อยู่ที่องค์รวม ไม่ใช่องค์แยก การแยกเป็นเพียงวิเคราะห์เพื่อสังเคราะห์
  • ไม่มีความจริงวัตถุวิสัยบริสุทธิ์หรืออัตวิสัยบริสุทธิ์ ความจริงทุกอย่างเป็นความรู้แสวงหาวัตถุ
  • เราไม่มีวันรู้ความจริงอันติมะได้ เพราะมันแปรเปลี่ยนสภาพอยู่เสมอ ไม่มีกฎเกณฑ์ตายตัวควบคุมความจริงอันติมะ
  • ความจริงที่แท้เป็นความจริงของหมู่คณะ ไม่มีใครคนเดียวจะเป็นมาตรฐานความจริง
  • ในทางศิลปะ รสนิยมไม่มีพรมแดน เป็นเรื่องที่มนุษย์ตั้งกฎเกณฑ์ขึ้นมาถือเอง ก็ควรจะแก้ไขหรือยกเลิกเองได้
  • ความต้องการของสังคมเป็นตัวชี้ขาดความถูกต้อง ดี/ชั่ว
  • รื้อฟื้นและธำรงวัฒนธรรมท้องถิ่นไว้ในฐานะเป็นความเป็นจริงที่มีความหมายของมนุษย์ชาติ
  • เน้นการกระจายอำนาจในการปกครอง ให้มีเอกภาพในความหลากหลาย
  • เน้นการตีความข้อพิสูจน์
  • ต้องใช้ความสามารถคิดของมนุษย์เพื่อครอบคลุมความหลากหลายในเอกภาพ